سرنخ «خرمن بر باد ده» نام ابزاری از کشاورزی سنتی را میخواهد؛ وسیلهای دندانهدار که کشاورز با آن مخلوط کاه و دانه را بلند میکرد و در مسیر باد میافشاند. پاسخ فقط سه خانه دارد.
جواب خرمن بر باد ده در جدول چیست؟
پاسخ اصلی شنه است؛ واژهای سهحرفی با ترتیب «ش، ن، ه». شنه ابزاری دندانهدار و دستهبلند بود که برای برداشتن و به هوا افشاندن خرمنِ کوبیدهشده به کار میرفت. باد بخش سبکتر یعنی کاه را دورتر میبرد و دانه سنگینتر نزدیکتر فرو میریخت.
شنه چیست و چگونه کار میکند؟
شنه از ابزارهای دستی خرمنگاه بود و ظاهری شبیه چنگال یا شاخک بزرگ داشت. دسته بلند به کشاورز امکان میداد بدون خمشدن مداوم، بخشی از خرمن را بردارد. دندانهها زیر کاه و دانه فرو میرفتند و با حرکت رو به بالا، مواد را در هوا پخش میکردند. نمونههای سنتی غالباً چوبی بودند و شکل و تعداد دندانهها میتوانست در نواحی مختلف تفاوت داشته باشد.
املای درست و تلفظ شنه
این پاسخ با شین آغاز میشود، نون در میانه دارد و با ه پایان میگیرد: شنه. سه حرف آن هرکدام یک خانه از جدول را پر میکنند. در خوانش رایجِ این معنی، واژه نزدیک به «شِنه» تلفظ میشود. نباید آن را «شانه» نوشت، زیرا شانه چهار حرف دارد و واژه و ابزار دیگری است.
- خانه اول: ش
- خانه دوم: ن
- خانه سوم: ه
- بدون الف، فاصله یا نیمفاصله
مراحل سنتی از درو تا دانه پاک
پس از این مراحل ممکن بود دانه برای پاکشدن نهایی غربال شود تا خردهکاه، خاک یا سنگریزه باقیمانده جدا شود. ترتیب کار مهم است: شنه ابزار مرحله باددادن است، نه ابزار درو و نه دستگاه اصلی کوبیدن خوشه.
باد چگونه کاه را از دانه جدا میکند؟
مخلوط خرمن از اجزایی با وزن، شکل و مقاومت هوایی متفاوت تشکیل شده است. کاه و پوشال سبکاند و جریان باد آسانتر آنها را جابهجا میکند. دانه گندم یا جو متراکمتر و سنگینتر است و زودتر روی زمین میافتد. کشاورز با تجربه، جهت و شدت باد را میسنجید و خرمن را در ارتفاع مناسب میافشاند.
تفاوت شنه با شانه
شباهت ظاهری دندانهها باعث نزدیکی این دو نام میشود، اما افزودن الف هم تعداد خانهها را تغییر میدهد و هم پاسخ را از صورت ذخیرهشده دور میکند. تقاطع نون میانی و ه پایانی نیز املای شنه را تأیید میکند.
تفاوت شنه با چنگک و چهارشاخ
چنگک و چهارشاخ نامهایی عمومیتر برای ابزارهای دندانهدار کشاورزیاند. آنها میتوانند برای جمعکردن علف خشک، جابهجایی کاه، کود یا مواد دیگر استفاده شوند. شنه در این سرنخ بر نقش ویژه باددادن خرمن تأکید دارد. ممکن است شکل ابزارها در عمل به هم نزدیک باشد، اما نام و کاربرد محلی یا تخصصی آنها یکسان نیست.
تفاوت شنه با خرمنکوب
خرمنکوب خوشه و ساقه را میکوبد تا دانه آزاد و ساقه خرد شود. در روش سنتی این کار با پای حیوان، ابزار کشیدنی یا شیوههای دستی انجام میشد و امروز دستگاههای مکانیکی آن را انجام میدهند. شنه بعد از کوبیدن وارد کار میشود و وظیفه اصلیاش افشاندن مخلوط در باد برای جداسازی است.
تفاوت شنه با غربال و الک
غربال یا الک صفحهای سوراخدار یا توریدار است که مواد را بر اساس اندازه جدا میکند. کاربر آن را میجنباند تا ذرات کوچکتر از سوراخها بگذرند و ذرات درشتتر باقی بمانند. شنه توری ندارد و مواد را بر اساس اثر باد و تفاوت وزن جدا میکند. غربال معمولاً برای پاکسازی دقیقتر پس از باددادن سودمند بود.
چرا عبارت «خرمن بر باد ده» ساخته شده است؟
«بر باد ده» در این سرنخ نقش تعریف ابزاری دارد: چیزی که خرمن را در باد میدهد یا میافشاند. نباید آن را تنها با اصطلاح کنایی «بر باد دادن» به معنی نابودکردن اشتباه گرفت. در کشاورزی، به باد دادن خرمن عملی سازنده و ضروری بود که محصول خوراکی را از کاه جدا میکرد.
خرمن و خرمنگاه چیست؟
خرمن توده محصول دروشده یا غلهای است که برای کوبیدن و پاککردن گرد آمده است. خرمنگاه فضای نسبتاً صاف و بازی بود که عملیات کوبیدن، باددادن و جمعآوری دانه در آن انجام میشد. بازبودن فضا اهمیت داشت، زیرا جریان هوا باید بتواند کاه سبک را از محل افتادن دانه دور کند.
شنه در زندگی کشاورزی سنتی
پیش از رواج ماشینهای ترکیبی برداشت و پاکسازی، نتیجه چند ماه کار کشاورز به مجموعهای از ابزارهای ساده و مهارتهای دقیق وابسته بود. شنه شاید ظاهری ساده داشت، اما استفاده درست از آن نیازمند تشخیص باد، زاویه پرتاب، مقدار مناسب خرمن در هر نوبت و جلوگیری از پراکندگی دانه بود. این واژه بخشی از حافظه ابزارشناسی روستایی و به همین دلیل در جدولهای واژگانی زنده مانده است.
نمونه جملهها با شنه و خرمن
ابزار دندانهدار بخشی از کاه و دانه را برداشت.
مخلوط را در هوا افشاندند تا کاه دور شود.
تفاوت وزن و اثر باد جداسازی را ممکن کرد.
پاکسازی نهایی با ابزاری متفاوت انجام شد.
روش حل گامبهگام
شنه سه حرف دارد.
سرنخ از ابزار باددادن خرمن میپرسد.
پاسخ شنه است، نه شانه.
الگوی نهایی ش ـ ن ـ ه است.
اگر پاسخ با جدول سازگار نبود
ابتدا جهت پاسخ و تعداد خانهها را دوباره بررسی کنید. ممکن است سرنخ مشابه از نام عمومیتری مانند چنگک، چهارشاخ، غربال یا خرمنکوب بپرسد؛ هرکدام مرحله و طول متفاوتی دارند. برای عنوان حاضر، پاسخ ذخیرهشده و مستقیم «شنه» است.
پرسشهای رایج
خرمن بر باد ده سهحرفی چیست؟
«شنه» پاسخ سهحرفی است.
شنه چگونه نوشته میشود؟
با شین، نون و ه: شنه.
شنه همان شانه است؟
خیر. شنه سه حرف و ابزار باددادن خرمن است؛ شانه چهار حرف دارد و نام ابزارهای دیگری است.
شنه دانه را از خوشه جدا میکند؟
مرحله اصلی آزادکردن دانه با خرمنکوبی انجام میشود؛ شنه مخلوط حاصل را در باد میافشاند تا کاه از دانه جدا شود.
چرا کاه دورتر میرود؟
کاه سبکتر و در برابر هوا اثرپذیرتر است، در حالی که دانه سنگینتر زودتر فرو میریزد.
نظرات
هنوز نظری ثبت نشده است
اولین نفری باشید که نظر میدهد!