پرش به محتوای اصلی

بافت اصلی گیاهان در جدول

۷ دقیقه مطالعه
پاسخ مستقیم: پارانشیم

برای سرنخ «بافت اصلی گیاهان» دقیق‌ترین پاسخ جدولی پارانشیم است. این انتخاب هم با کاربرد رایج واژه در فرهنگ‌های فارسی و جدول‌های کلمات متقاطع سازگار است و هم از نظر گیاه‌شناسی پشتوانهٔ روشنی دارد: پارانشیم بافتی زنده، نرم و معمولاً نازک‌دیواره است که بخش بزرگی از اندام‌های نرم گیاه را می‌سازد و در پر کردن فضاها، ذخیرهٔ مواد و در بسیاری از اندام‌ها فتوسنتز نقش دارد.

چرا «پارانشیم» بهترین جواب این سرنخ است؟

عبارت «بافت اصلی گیاهان» در زبان جدول، معمولاً دنبال نام یک بافت مشخص است، نه نام یک سامانهٔ بافتی گسترده. «پارانشیم» دقیقاً در همین جایگاه قرار می‌گیرد و در تعریف‌های فارسی قدیمی و جدید نیز با تعبیرهایی مانند بافت نرم، بافت پرکننده یا بافت اسفنجی گیاه توضیح داده می‌شود. بنابراین وقتی سرنخ کوتاه و عمومی است و قیدی مثل «مولد»، «هادی» یا «پوششی» ندارد، پارانشیم از گزینه‌های دیگر طبیعی‌تر است.

نکتهٔ کلیدی: «بافت اصلی» در این سرنخ را نباید الزاماً معادل «یکی از سه سامانهٔ بافتی گیاه» گرفت. در اصطلاح دقیق زیست‌شناسی، سامانهٔ زمینه‌ای با خودِ بافت پارانشیمی یکی نیست؛ اما پارانشیم بخش بسیار مهم و فراوانی از بافت زمینه‌ای را تشکیل می‌دهد. همین نزدیکی معنایی باعث می‌شود گاهی پاسخ‌های مشابه در ذهن حل‌کننده با هم اشتباه شوند.

املای درست و تعداد حروف «پارانشیم»

املای معیار این واژه در فارسی پارانشیم است. در شمارش خانه‌های جدول باید هر حرف فارسی را یک خانه در نظر گرفت. این واژه ۸ حرف دارد:

پ ا ر ا ن ش ی م

پس اگر محل پاسخ در جدول ۸ خانه دارد، «پارانشیم» از نظر تعداد حروف نیز کاملاً جور است. شمردن آن به‌صورت ۷ حرفی اشتباه است؛ دو «ا»ی جداگانهٔ واژه هر کدام یک خانه را پر می‌کنند.

پارانشیم در گیاه دقیقاً چیست؟

پارانشیم از بافت‌های سادهٔ گیاهی است و سلول‌های آن معمولاً در حالت بلوغ زنده‌اند. دیوارهٔ نخستین این سلول‌ها غالباً نازک است و شکل و کارکردشان بسته به محل قرارگیری تغییر می‌کند. به همین دلیل پارانشیم را می‌توان در بخش‌های گوناگونی از ریشه، ساقه، برگ، میوه و اندام‌های ذخیره‌ای دید.

ذخیرهٔ نشاسته و مواد غذایی فتوسنتز در انواع کلروفیل‌دار پر کردن فضای میان بافت‌ها مشارکت در ترمیم زخم ذخیرهٔ آب در برخی گیاهان

همین گستردگی و چندکاره بودن است که تعبیر «بافت اصلی گیاهان» را برای یک سرنخ جدولی قابل فهم می‌کند. با این حال، در یک متن دانشگاهی بهتر است دقیق‌تر گفته شود «پارانشیم یکی از بافت‌های ساده و از اجزای مهم سامانهٔ بافت زمینه‌ای است»، نه اینکه تمام ساختار بافتی گیاه را فقط پارانشیم بدانیم.

تفاوت «پارانشیم» با «بافت زمینه‌ای»

این مهم‌ترین نکتهٔ علمی پشت سرنخ است. گیاهان از نظر سازمان بافتی، سه سامانهٔ عمده دارند: سامانهٔ پوششی برای حفاظت و ارتباط با محیط، سامانهٔ آوندی برای جابه‌جایی آب و مواد، و سامانهٔ زمینه‌ای که بخش بزرگی از فضای میان آن دو را تشکیل می‌دهد. در سامانهٔ زمینه‌ای، سه نوع بافت سادهٔ شناخته‌شده یعنی پارانشیم، کلانشیم و اسکلرانشیم دیده می‌شوند.

پارانشیم جواب اصلی جدول

نام یک بافت سادهٔ گیاهی؛ نرم، فراوان و دارای نقش‌های متابولیکی و ذخیره‌ای. برای خودِ سرنخ «بافت اصلی گیاهان» مناسب‌ترین انتخاب است.

بافت زمینه‌ای

نام یک سامانهٔ بافتی گسترده است، نه مترادف دقیق پارانشیم. این سامانه علاوه بر پارانشیم می‌تواند کلانشیم و اسکلرانشیم را نیز در بر بگیرد.

اگر متن سؤال به‌جای «بافت اصلی گیاهان» چیزی مانند «یکی از سه سامانهٔ بافتی گیاه» یا «سامانه‌ای شامل پارانشیم، کلانشیم و اسکلرانشیم» باشد، پاسخ «زمینه‌ای» منطقی‌تر می‌شود. اما برای همین سرنخ کوتاه، اولویت با «پارانشیم» است.

گزینه‌های نزدیک؛ کدام‌یک واقعاً ممکن است؟

پارانشیم ۸ حرف
قوی‌ترین پاسخ برای همین عبارت. هم از نظر معنی و هم از نظر سابقهٔ کاربرد در جدول‌های فارسی با سرنخ سازگار است.
زمینه‌ای ۷ حرف
اگر منظور طراح «سامانهٔ بافت زمینه‌ای» باشد، گزینه‌ای علمی و مرتبط است؛ ولی سطح اصطلاح با پارانشیم فرق دارد و برای سرنخ فعلی احتمال کمتری دارد.
مریستم ۶ حرف
بافت تقسیم‌شونده و مولد رشد است. وقتی سرنخ واژه‌هایی مانند «بافت مولد»، «بافت زاینده»، «رشد گیاه» یا «ناحیهٔ تقسیم» داشته باشد مناسب است، نه صرفاً «بافت اصلی گیاهان».
کلانشیم ۷ حرف
از بافت‌های سادهٔ زمینه‌ای و عمدتاً پشتیبان اندام‌های جوان است. بدون اشاره به استحکام یا انعطاف‌پذیری، انتخاب اول نیست.
اسکلرانشیم ۱۰ حرف
بافت استحکامی با دیواره‌های ضخیم و معمولاً لیگنینی است. برای سرنخ‌هایی دربارهٔ سختی و حمایت مکانیکی مناسب‌تر است.
آوندی ۵ حرف
نام سامانهٔ انتقالی گیاه است و شامل بافت‌های چوبی و آبکشی می‌شود. اگر سرنخ بر انتقال آب، مواد معدنی یا مواد آلی تأکید کند مطرح می‌شود.
پوششی ۶ حرف
سامانهٔ محافظ سطح گیاه است. تنها وقتی مضمون سؤال دربارهٔ حفاظت، سطح خارجی یا روپوست باشد احتمال بالایی دارد.

«نرم‌آکنه» چه نسبتی با پارانشیم دارد؟

در فارسی برای پارانشیم برابرِ نرم‌آکنه نیز به‌کار رفته است. جزء «آکنه» با مفهوم آکندن و پُر کردن ارتباط دارد و از این جهت با نقش پرکنندگی بسیاری از بافت‌های پارانشیمی تناسب معنایی دارد. با این همه، در جدول‌های عمومی خودِ واژهٔ «پارانشیم» شناخته‌شده‌تر و مستقیم‌تر است.

برای جلوگیری از یک اشتباه رایج: اگر دنبال برابر فارسی پارانشیم هستید، «نرم‌آکنه» صورت جاافتاده‌تری است. شکل‌هایی مانند «نرمه‌بافت» ممکن است به‌صورت توضیحی یا ساخته‌شده دیده شوند، اما برای پاسخ دقیق این سرنخ جای «پارانشیم» را نمی‌گیرند.

اگر تعداد خانه‌ها را دارید، این راهنما سریع‌تر تصمیم می‌دهد

۸ خانه اول «پارانشیم» را امتحان کنید؛ با معنی سرنخ و شمار حروف سازگار است.
۷ خانه اگر تقاطع‌ها با پارانشیم نمی‌خواند، «زمینه‌ای» فقط در صورتی منطقی است که منظور سامانهٔ بافتی باشد.
۶ خانه «مریستم» زمانی مناسب است که قرینه‌ای از رشد، زایش یا تقسیم سلولی در سرنخ وجود داشته باشد.

در جدول کلمات متقاطع، تعداد خانه‌ها و حروف متقاطع همیشه بر حدس معنایی مقدم‌اند. با این حال، برای عنوان حاضر که هیچ قید دیگری ندارد، پاسخ هشت‌حرفی «پارانشیم» روشن‌ترین انتخاب است.

چطور گزینه‌ها را از روی معنی جدا کنیم؟

اگر سرنخ روی «نرمی، ذخیره، فتوسنتز یا پرکنندگی» تأکید کند، به پارانشیم نزدیک می‌شویم. اگر «استحکامِ اندام جوان و انعطاف» مطرح باشد، کلانشیم مناسب‌تر است. «سختی، لیگنینی شدن و حمایت قوی» به اسکلرانشیم اشاره دارد. «تقسیم سلولی و رشد» نشانهٔ مریستم است، «انتقال» به سامانهٔ آوندی مربوط می‌شود و «پوشاندن و حفاظت» به سامانهٔ پوششی.

این تفکیک مهم است چون همهٔ این واژه‌ها واقعاً اصطلاح گیاه‌شناسی‌اند، اما هم‌معنی نیستند. نزدیک بودن حوزهٔ معنایی نباید باعث شود هرکدام را بتوان به جای دیگری در یک سرنخ کوتاه نشاند.

یک نکته دربارهٔ کاربرد واژهٔ «پارانشیم»

«پارانشیم» فقط در گیاه‌شناسی دیده نمی‌شود و در پزشکی نیز برای بخش عملکردی یک اندام در برابر بافت‌های پشتیبان به کار می‌رود. وجود واژهٔ «گیاهان» در سرنخ، ابهام را از بین می‌برد و نشان می‌دهد منظور همان بافت گیاهی است. در این زمینه، پارانشیم به بافتی با سلول‌های عموماً زنده و دیوارهٔ نخستین نسبتاً نازک اشاره می‌کند که بسته به اندام می‌تواند تخصص‌های متفاوتی پیدا کند.

انتخاب نهایی برای «بافت اصلی گیاهان در جدول»: پارانشیم

املا: «پارانشیم»؛ تعداد حروف: ۸. «زمینه‌ای» از نظر علمی گزینه‌ای نزدیک اما در سطح «سامانهٔ بافتی» است و «مریستم» فقط با سرنخ‌های مربوط به بافت مولد و رشد جور درمی‌آید.

سوال دیگری دارید؟

سوال، پیشنهاد یا هر نکته‌ای دارید برای ما پیام بفرستید؛ بررسی می‌کنیم.

نظرات

هنوز نظری ثبت نشده است

اولین نفری باشید که نظر می‌دهد!

تازه‌ترین مطالب

همه مطالب

پیشنهاد مطالعه

چند جواب تصادفی از آرشیو آزادیاب، شاید این‌ها هم به کارتان بیاید.