برای سرنخ «شرط و عهد» در جدول، پاسخ دقیق و رایج نذر است. این انتخاب فقط از شباهت معنایی نمیآید؛ «نذر» هم معنای پیمان و تعهد را در خود دارد، هم در کاربرد فارسی به چیزی گفته میشود که شخص انجام آن را بر عهده خود میگذارد. از طرف دیگر، صورت نوشتاری آن دقیقاً سه حرف دارد: ن، ذ، ر.
چرا «نذر» با سرنخ «شرط و عهد» جور درمیآید؟
سرنخهای کوتاه جدول معمولاً بهجای تعریف کامل، دو یا سه واژه هممعنا یا نزدیک به هم میآورند. «شرط» و «عهد» در اینجا دو نشانهاند که باید ما را به واژهای برسانند که مفهوم قولِ الزامآور، پیمان و بر عهده گرفتن کاری را منتقل کند. «نذر» دقیقاً در همین میدان معنایی قرار میگیرد. در فارسی، نذر میتواند به تعهدی گفته شود که فرد بر خود لازم میکند؛ در بسیاری از کاربردهای روزمره نیز این تعهد با خواسته یا رخدادی پیوند میخورد.
نکتهای که انتخاب پاسخ را قطعیتر میکند
اگر فقط یکی از دو واژه «شرط» یا «عهد» در سرنخ دیده میشد، چند جواب سهحرفی میتوانستند مطرح شوند. اما کنار هم آمدن «شرط و عهد» دامنه را محدودتر میکند. «نذر» از آن پاسخهایی است که هم در تعریفهای واژگانی با «شرط» و «پیمان» پیوند دارد و هم در کاربرد واقعی با عهد کردن و بر عهده گرفتن یک عمل شناخته میشود. بنابراین وقتی تعداد خانهها سه باشد، انتخاب آن از نظر معنا و ساختار جدول همزمان پشتیبانی میشود.
مقایسه با جوابهای سهحرفی نزدیک
در یک جدول، مترادف بودن بهتنهایی کافی نیست. باید دید کدام واژه هم با عبارت سرنخ طبیعیتر جور میشود و هم با تقاطع حروف سازگار است. چند گزینه نزدیک وجود دارند، ولی وزن معنایی آنها یکسان نیست.
بهترین انتخاب برای همین سرنخ. مفهوم عهد، پیمان و بر خود لازم کردن کاری را یکجا پوشش میدهد و با تعبیر «شرط و عهد» همنشینی معنایی قوی دارد.
پاسخ اصلیاز نظر معنی نزدیک است، اما چون خودِ «عهد» داخل سرنخ آمده، معمولاً قرار نیست همان واژه عیناً پاسخ باشد؛ مگر جدولساز از تعریف بسیار مستقیم استفاده کرده باشد.
گزینه فرعیاین واژه هم سه حرف دارد و با پیمان و قرار پیوند معنایی دارد، ولی در سرنخ حاضر خودِ «شرط» نقش توضیحدهنده را دارد. بنابراین پاسخ بودن آن نسبت به «نذر» ضعیفتر است.
کماحتمالتر«عقد» میتواند به پیمان و قرارداد اشاره کند، اما بیشتر بار قراردادی و حقوقی دارد و برای ترکیب مشخص «شرط و عهد» پاسخ اول محسوب نمیشود.
وابسته به تقاطعاگر تعداد خانهها سه نباشد چه؟
گاهی سرنخ در نسخههای مختلف جدول تکرار میشود اما طول پاسخ عوض میشود. در چنین حالتی، بهتر است صرفاً «نذر» را به هر شبکهای تحمیل نکنید. چند واژه نزدیک از نظر مفهوم وجود دارند که با طولهای دیگر سازگارند:
- پیمان — ۵ حرف؛ از نزدیکترین واژهها به «عهد» و «شرط» و مناسب برای سرنخهایی با لحن عمومی.
- میثاق — ۵ حرف؛ رسمیتر و ادبیتر، با معنای عهد و پیمان.
- پیغان — ۵ حرف؛ واژهای کهن و بسیار کمکاربرد با معنایی نزدیک به شرط و عهد و پیمان؛ در جدولهای واژهمحور یا قدیمی ممکن است دیده شود، ولی برای سرنخ معمول امروزی گزینه نخست نیست.
- قرارداد — ۷ حرف؛ از نظر مفهوم به پیمان و عهد نزدیک است، اما طول آن بیشتر و بافتش حقوقیتر و رسمیتر است.
این تفاوت طول مهم است، چون گاهی فهرستهای آماده تعداد حروف را اشتباه ثبت میکنند. «پیمان» و «میثاق» هر دو پنج حرف دارند، نه چهار؛ «قرارداد» نیز هفت حرف دارد. شمردن حروف فارسی در جدول باید بر اساس نویسههای اصلی واژه انجام شود، نه تعداد هجاها یا تلفظ.
املای «نذر»؛ دام رایج در پر کردن جدول
حرف میانی پاسخ «ذ» است. نوشتن «نزر» پاسخ این سرنخ را نادرست میکند؛ «نزر» واژه دیگری است و در برخی کاربردهای واژگانی به مفهوم کمی و اندکی مربوط میشود. شباهت آوایی «ذ» و «ز» در فارسی امروز باعث میشود این خطا هنگام نوشتن از روی شنیدهها رخ دهد، اما در جدول املای معیار تعیینکننده است.
برای کنترل سریع املا، پاسخ را حرفبهحرف با خانههای جدول تطبیق دهید: خانه اول «ن»، خانه دوم «ذ» و خانه سوم «ر». اگر یکی از تقاطعها در خانه دوم «ز» میدهد، بهتر است پاسخ متقاطع را هم دوباره بررسی کنید؛ چون برای معنای «شرط و عهد»، صورت معیار «نذر» است.
فرق «نذر» با «قسم» و «عهد» چیست؟
این سه واژه در زبان روزمره ممکن است کنار هم قرار بگیرند، اما کاملاً هممعنی نیستند. نذر بر پذیرفتن و لازم کردن کاری بر خود تأکید دارد؛ قسم بیشتر بر سوگند خوردن و تأکید بر صدق یا انجام یک امر تکیه میکند؛ عهد واژهای عمومیتر برای پیمان و قول است. در جدول، سرنخی که «شرط و عهد» را با هم میآورد میتواند به «نذر» اشاره کند، چون نذر از نظر معنایی در محل تلاقیِ تعهد، پیمان و التزام قرار میگیرد.
همچنین نباید «نذر» را با خودِ «نذری» یکی دانست. «نذری» معمولاً صفت یا اسمِ چیزی است که به مناسبت نذر داده یا تهیه میشود، مانند غذای نذری؛ اما پاسخ سهحرفی سرنخ حاضر خودِ عمل یا تعهد، یعنی نذر است.
چطور با حروف تقاطعی مطمئن شویم؟
طول را بررسی کنید
اگر جای پاسخ سه خانه است، «نذر»، «عهد»، «شرط» و «عقد» از نظر طول ممکناند؛ پس باید معنی را وارد تصمیم کنید.
حرف دوم را جدی بگیرید
در «نذر»، حرف دوم «ذ» است. یک تقاطع معتبر که «ذ» بدهد، احتمال این پاسخ را بسیار بالا میبرد و آن را از گزینههایی مثل «عهد» یا «عقد» جدا میکند.
نوع سرنخ را بسنجید
عبارت دوگانه «شرط و عهد» بیشتر شبیه ارائه دو معنای نزدیک برای یک واژه است. در این قالب، «نذر» پاسخ طبیعیتری از تکرار مستقیم یکی از کلمات خود سرنخ است.
چرا «نذر» از «پیمان» دقیقتر است وقتی سه خانه داریم؟
از نظر معنا، «پیمان» بسیار نزدیک است و حتی میتواند «عهد» یا «شرط» را توضیح دهد؛ اما در شبکه سهخانهای اصلاً از نظر طول جا نمیشود. این همان نقطهای است که حل جدول از مترادفیابی ساده جدا میشود: پاسخ باید هم معنا را پوشش دهد و هم فرم شبکه را رعایت کند. «نذر» هر دو شرط را بهخوبی برآورده میکند.
اگر شبکه پنج خانه داشته باشد، «پیمان» و «میثاق» جدیتر میشوند. با این حال، میان این دو نیز لحن سرنخ مهم است: «پیمان» واژهای عمومی و پرکاربرد است، در حالی که «میثاق» رسمیتر و ادبیتر به گوش میرسد. «پیغان» هم با وجود نزدیکی معنایی، آنقدر کمکاربرد است که معمولاً فقط در جدولهایی با واژگان کهن یا فرهنگنامهای انتظار میرود.
برای عنوان «شرط و عهد در جدول»، پاسخ پیشنهادی نذر است. تعداد حروف ۳، املای صحیح «نذر» و دلیل اصلی انتخاب، همپوشانی روشن آن با مفهوم پیمان، شرط و تعهدی است که شخص بر خود میگذارد. اگر حروف متقاطع با «نذر» ناسازگار بودند، نخست طول و پاسخهای تقاطعی را بازبینی کنید و سپس سراغ گزینههای نزدیک مانند «عهد»، «عقد» یا در شبکههای بلندتر «پیمان» و «میثاق» بروید.
نظرات
هنوز نظری ثبت نشده است
اولین نفری باشید که نظر میدهد!