پرش به محتوای اصلی

شاهانه در جدول

۶ دقیقه مطالعه
پاسخ اصلی: خسروانی (۷ حرف) • پاسخ کوتاه: خسروی (۵ حرف)
راهنمای دقیق واژه

برای سرنخ «شاهانه» چه بنویسیم؟

در جدول فارسی، دو پاسخ اصلی این سرنخ خسروانی و خسروی هستند. هر دو از «خسرو» به معنی پادشاه ساخته شده‌اند و مفهوم وابسته به شاه، درخور پادشاه یا به شیوه شاهان را می‌رسانند. انتخاب نهایی معمولاً با تعداد خانه‌ها انجام می‌شود: هفت خانه برای خسروانی و پنج خانه برای خسروی.

انتخاب سریع بر اساس تعداد خانه

خسروانی۷ حرف

پاسخ نخست برای جدول هفت‌خانه‌ای. این صفت به معنی شاهانه، شاهی، سلطنتی و درخور پادشاه است. در زبان ادبی برای چیزهای فاخر، باشکوه یا وابسته به دستگاه پادشاهی نیز به کار می‌رود.

خ · س · ر · و · ا · ن · ی
خسروی۵ حرف

پاسخ نخست برای جدول پنج‌خانه‌ای. «خسروی» یعنی منسوب به خسرو، لایق پادشاه، پادشاهی و شاهانه. کوتاهی و انطباق مستقیم آن با تعریف، دلیل رواج زیادش در کلمات متقاطع است.

خ · س · ر · و · ی
قاعده کاربردی: بدون حرف تقاطعی، نخست تعداد خانه‌ها را بشمارید. پنج خانه تقریباً مستقیم به «خسروی» و هفت خانه غالباً به «خسروانی» می‌رسد. گزینه دیگر را زمانی بررسی کنید که یکی از حروف ثابت با این دو سازگار نباشد.

چرا هر دو پاسخ درست‌اند؟

خسروی؛ صورت کوتاه‌تر

هسته واژه «خسرو» است و «ی» پایانی نقش نسبت‌ساز دارد. پس «خسروی» یعنی چیزی که به پادشاه وابسته است یا ویژگی پادشاهانه دارد. ترکیب‌هایی مانند تاج خسروی، فرّ خسروی و آیین خسروی همین معنی را روشن می‌کنند.

خسروانی؛ صورت ادبی‌تر

«خسروانی» نیز صفت نسبی است و برای امر شاهانه، باشکوه، ممتاز یا منسوب به خسرو به کار می‌رود. این صورت در متون کهن رنگ ادبی بیشتری دارد و گاهی مفهوم فاخر و بسیار نیکو را نیز همراه خود می‌آورد.

تفاوت اصلی این دو در حل جدول، طول و صورت واژه است، نه تضاد معنایی. «خسروی» فشرده‌تر و «خسروانی» ادبی‌تر است؛ هر دو برابر معتبر «شاهانه» هستند.

تشخیص پاسخ قطعی از تقاطع‌ها

خانه‌ها را تک‌تک بشمارید. هر حرف فارسی یک خانه است و حرکت‌ها یا نشانه‌های آوایی خانه جدا ندارند.
آغاز پاسخ را ببینید. اگر کلمه با «خ» شروع شود، در پنج خانه «خسروی» و در هفت خانه «خسروانی» بسیار محتمل است.
پایان را مقایسه کنید. پایان «ـوی» به خسروی و پایان «ـانی» به خسروانی اشاره دارد؛ پایان «ـانه» گزینه‌هایی مانند خسروانه و ملوکانه را مطرح می‌کند.
نقش دستوری را حفظ کنید. «شاهانه» صفت یا قید است. واژه‌ای که فقط معنی شاه یا شاهان بدهد، همیشه جایگزین دقیق آن نیست.

گزینه‌های معتبر دیگر با شمارش درست

طراح ممکن است از مترادفی ادبی یا کم‌کاربردتر استفاده کند. این گزینه‌ها واقعاً مرتبط‌اند، اما از نظر احتمال یکسان نیستند:

۴ حرفشاهی

وابسته به شاه یا سلطنتی؛ روشن، ولی دارای معنی‌های دیگری مانند سکه و حکومت نیز هست.

۵ حرفکیانی

منسوب به کیان و پادشاهان کیانی؛ در ترکیب‌هایی مانند تاج کیانی معنی شاهی دارد.

۵ حرفشهوار

صورت کهن و کوتاه‌شده «شاهوار»؛ درخور شاه و با حالت شاهانه.

۶ حرفشاهوار

شایسته شاه و نیز نفیس، ممتاز یا گران‌مایه؛ صورت معیار با دو «الف» نوشته می‌شود.

۶ حرفملکانه

صورت ادبی به معنی پادشاهانه، درخور شاهان و به شیوه فرمانروایان.

۶ حرفخسروان

بیشتر جمع خسرو و به معنی شاهان است، اما در زبان کهن کاربرد صفتیِ شاهانه هم دارد.

۷ حرفخسروانه

مترادف مستقیم شاهانه و منسوب به خسرو؛ دقیق، ولی کمتر از خسروانی در جدول دیده می‌شود.

۷ حرفملوکانه

درخور ملوک و به شیوه شاهان؛ گزینه معتبر هفت‌خانه‌ای، به‌خصوص با پایان «انه».

۷ حرفشهریاری

بیشتر معنی پادشاهی و فرمانروایی دارد؛ فقط با تقاطع‌های مناسب جایگزین شود.

۷ حرفهمایونی

شاهانه و وابسته به دستگاه سلطنت در کاربرد تاریخی؛ انتخابی وابسته به بافت.

۶ حرفسلطنتی

برابر امروزی‌ترِ وابسته به سلطنت؛ معنایی نزدیک با لحنی اداری‌تر.

۹ حرفپادشاهانه

صریح‌ترین برابر توضیحی و مناسب پاسخ‌های بلند.

رتبه‌بندی احتمال پاسخ‌ها

بسیار محتمل خسروی، خسروانی؛ دقیق، جاافتاده و کاملاً سازگار با سرنخ.
محتمل خسروانه، ملوکانه، شاهوار و شهوار؛ معتبر و وابسته به تعداد خانه.
وابسته به بافت کیانی، شاهی، ملکانه، همایونی و سلطنتی؛ نزدیک، اما نه همیشه هم‌نقش با شاهانه.
نیازمند احتیاط خسروان و شهریاری؛ دارای معنی یا نقش دستوری دیگری نیز هستند.

املای درست و دام‌های رایج

خسروانی یا خسروانه؟

هر دو هفت حرف و از نظر معنی معتبرند، اما پایان متفاوت دارند: خسروانی با «نی» و خسروانه با «نه». تقاطع خانه آخر یا ماقبل آخر معمولاً انتخاب را قطعی می‌کند.

شاهوار شش حرف است

شمارش آن ش، ا، ه، و، ا، ر است. صورت پنج‌حرفی «شهوار» شکل کهن و کوتاه‌شده همین واژه است.

کیانی پنج حرف است

تفکیک درست ک، ی، ا، ن، ی است. پیوستگی ظاهری «یا» نباید باعث شود آن را یک خانه حساب کنید.

پادشاهانه نه حرف است

پ، ا، د، ش، ا، ه، ا، ن، ه؛ شمارش بخش‌های آوایی جای شمارش تک‌تک حروف را نمی‌گیرد.

ابهام مهم «خسروانی» در موسیقی

«خسروانی» فقط صفت نیست. در ادب و نوشته‌های مربوط به موسیقی کهن، نام نوعی سرود یا لحن منسوب به روزگار خسرو پرویز و باربد نیز هست. به همین دلیل ممکن است یک‌بار پاسخ راهنمای «شاهانه» باشد و بار دیگر برای سرنخ‌هایی مانند «نوای کهن»، «سرود باربد» یا «لحن قدیمی» به کار رود.

راه تشخیص: اگر راهنما چیزی را توصیف می‌کند، معنی صفتیِ شاهانه مطرح است. اگر از نوا، سرود، باربد یا موسیقی سخن می‌گوید، معنی تاریخی و اصطلاحی واژه در نظر است.

آیا «خسرو» به‌تنهایی درست است؟

«خسرو» پنج حرف و به معنی پادشاه است، نه شاهانه. بنابراین برای سرنخی که صفت می‌خواهد، «خسروی» دقیق‌تر است. ممکن است جدول‌های ساده رابطه کلی میان دو واژه را کافی بدانند، اما در حل استاندارد باید میان اسمِ پادشاه و صفتِ پادشاهانه تفاوت گذاشت.

  • خسرو: پادشاه؛ اسم.
  • خسروی: منسوب به پادشاه و درخور او؛ صفت.
  • خسروانی: شاهانه و فاخر؛ صفت، و در بافت دیگر نام نوا یا سرود.

پاسخ نهایی قابل ثبت

برای «شاهانه در جدول»، پاسخ‌های اصلی و قابل اتکا خسروانی و خسروی هستند. اول تعداد خانه‌ها و سپس حروف تقاطعی را ملاک قرار دهید.

خسروانی ۷ حرفخسروی ۵ حرف

سوال دیگری دارید؟

سوال، پیشنهاد یا هر نکته‌ای دارید برای ما پیام بفرستید؛ بررسی می‌کنیم.

نظرات

هنوز نظری ثبت نشده است

اولین نفری باشید که نظر می‌دهد!

تازه‌ترین مطالب

همه مطالب

پیشنهاد مطالعه

چند جواب تصادفی از آرشیو آزادیاب، شاید این‌ها هم به کارتان بیاید.