برای سرنخ «دورنگار» در جدول، دو جواب اصلی و معتبر وجود دارد: فاکس و نمابر. انتخاب دقیق فقط به تعداد خانهها و حروف تقاطعی بستگی دارد. در بیشتر جدولها، پاسخ چهارحرفی «فاکس» و پاسخ پنجحرفی «نمابر» است؛ با این حال، املای کوتاهتر «فکس» نیز در نوشتههای عمومی دیده میشود و اگر سه خانه در اختیار دارید باید آن را هم بررسی کنید.
جوابهای محتمل بر اساس تعداد حروف
رایجترین پاسخ جدولی برای «دورنگار» است. طراحان جدول معمولاً صورت آوایی و کشیدهتر واژه را به شکل «فاکس» مینویسند تا چهار خانه پر شود.
وقتی الگوی حروف چیزی شبیه «ف ـ ک س» باشد، این گزینه تقریباً قطعی است.
برابر فارسی و جاافتادهای برای دستگاه یا سامانه فرستادن تصویر سند از راه دور است. در جدولهای واژهمحور و فارسیگرا، «نمابر» انتخاب بسیار طبیعیتری از وامواژه است.
اگر حرف آغازین «ن» یا پایان «ر» از تقاطعها مشخص شده باشد، پاسخ به احتمال زیاد «نمابر» است.
املای بسیار رایج در متنهای روزمره، اداری و فنی است. از نظر معنا با «فاکس» تفاوتی ندارد، اما در جدول تعداد خانهها تعیین میکند کدام صورت پذیرفتنی است.
وجود سه خانه بهجای چهار خانه مهمترین نشانه برای انتخاب این املاست.
واژهای نزدیک از نظر مفهوم است و گاهی بهعنوان هممعنی دورنگار ذکر میشود، اما در جدولهای معمول بسیار کمتر از «فاکس» و «نمابر» دیده میشود.
این گزینه فقط زمانی جدی است که دقیقاً هفت خانه و چند حرف تقاطعی سازگار داشته باشید.
آیا «نمابر» دقیقاً همان دورنگار است؟
بله. «نمابر» به دستگاه، روش یا خدمتی گفته میشود که تصویر یک نوشته، فرم، نامه یا سند را به مقصدی دور منتقل میکند. در کاربرد اداری، عبارتهایی مانند «شماره نمابر»، «ارسال از طریق نمابر» و «دریافت نمابر» همگی به همان چیزی اشاره دارند که در گفتار روزمره «فکس» نامیده میشود.
ساخت واژه «نمابر» نیز معنی را روشن میکند: «نما» به صورت و تصویر چیزی اشاره دارد و «بَر» مفهوم بردن و انتقال دادن را میرساند. بنابراین نمابر را میتوان بهصورت ساده «وسیله یا سامانه انتقال تصویر» فهمید. همین دقت معنایی باعث شده است که این واژه در نامههای رسمی و فرمهای سازمانی حضوری پررنگ داشته باشد.
نکته مهم درباره واژه مصوب
در برخی توضیحها گفته میشود «نمابر» واژه مصوب رسمی برای fax است، اما در کاربرد واژهگزینی دقیق، «دورنگار» نیز بهعنوان برابر مستقیم دستگاه فکس بهکار میرود و حتی از نظر اصطلاحشناختی، خود سرنخ «دورنگار» میتواند نام فارسی اصلی دستگاه باشد. «نمابر» در عمل مترادفی معتبر، شناختهشده و کاملاً قابل قبول است، ولی بهتر است میان «مترادف رایج» و «صورت دقیق ثبتشده در واژهنامههای تخصصی» تفاوت گذاشت.
برای حل جدول این اختلاف ظریف معمولاً مسئلهساز نیست؛ زیرا جدول از شما واژهای هممعنی میخواهد، نه گزارش تاریخ واژهگزینی. پس «فاکس» و «نمابر» هر دو جواب درستاند، اما تعداد خانهها و حروف تقاطعی اولویت نهایی را تعیین میکنند.
فاکس یا فکس؛ کدام املا برای جدول درستتر است؟
هر دو صورت در فارسی دیده میشوند. «فکس» کوتاهتر و در نوشتههای امروزی بسیار رایج است؛ «فاکس» نیز املایی پذیرفته و آشناست که تلفظ واژه انگلیسی را برای خواننده فارسیزبان روشنتر نشان میدهد. طراح جدول ممکن است بسته به تعداد خانهها یکی از این دو را انتخاب کند.
وقتی ۴ خانه دارید
صورت «فاکس» مناسب است: ف + ا + ک + س. وجود حرف «ا» در تقاطع دوم، انتخاب را قطعی میکند.
وقتی ۳ خانه دارید
صورت «فکس» مناسب است: ف + ک + س. در جدولهایی که املای فشرده را ترجیح میدهند، این شکل کاملاً محتمل است.
«تلفکس» چرا پاسخ اصلی نیست؟
«تلفکس» پنج حرف دارد و از نظر ظاهری میتواند با یک جای خالی پنجخانهای سازگار باشد، اما معنای آن از «دورنگار» محدودتر و تخصصیتر است. تلفکس معمولاً به دستگاهی ترکیبی گفته میشود که امکانات تلفن و فکس را یکجا دارد. بنابراین هر تلفکس قابلیت دورنگاری دارد، اما هر دورنگار الزاماً تلفکس نیست.
اگر سرنخ جدول فقط «دورنگار» باشد، «نمابر» پاسخ پنجحرفی دقیقتری است. «تلفکس» زمانی مناسب میشود که سرنخ به «دستگاه تلفن و فاکس»، «تلفنِ دورنگاردار» یا یک وسیله ترکیبی اشاره کند.
نمابر
هممعنی مستقیم دورنگار و پاسخ مناسب برای پنج خانه.
تلفکس
دستگاه ترکیبی تلفن و فکس؛ مرتبط است، اما هممعنی دقیق و عمومی نیست.
تلگراف
سامانه انتقال پیام رمزگذاریشده؛ از نظر کارکرد با دورنگار تفاوت دارد.
تفاوت دورنگار با تلگراف و تلهتایپ
دورنگار تصویر صفحه را منتقل میکند؛ یعنی نوشته، امضا، مهر، طرح یا هر نشانهای که روی برگه باشد بهصورت تصویری اسکن و در مقصد بازسازی میشود. تلگراف در شکل کلاسیک خود پیام را به کدهای قراردادی، مانند مورس، تبدیل میکرد و الزاماً تصویر دقیق برگه اصلی را نمیفرستاد. تلهتایپ نیز بیشتر برای ارسال نویسههای متنی از طریق دستگاههای تایپ از راه دور بهکار میرفت.
- دورنگار: انتقال تصویر سند یا صفحه.
- تلگراف: انتقال پیام رمزگذاریشده و بازنویسی آن در مقصد.
- تلهتایپ: ارسال و دریافت متن تایپی میان دستگاههای ارتباطی.
به همین دلیل، قرار دادن «تلگراف» بهجای پاسخ «دورنگار» معمولاً اشتباه است؛ مگر آنکه طراح جدول سرنخی تاریخی یا بسیار کلی درباره ابزار مخابراتی داده باشد.
معنی دقیق «دورنگار» از ساخت خود واژه
«دورنگار» ترکیبی شفاف از «دور» و «نگار» است. جزء نخست فاصله مکانی را میرساند و جزء دوم با نوشتن، نقش کردن و ثبت تصویر پیوند دارد. حاصل ترکیب، وسیلهای است که نوشته یا نقش را به جایی دور میفرستد. این ساخت فارسی، کارکرد دستگاه را بیواسطه توضیح میدهد و به همین علت حتی برای کسی که دستگاه فکس را ندیده باشد نیز قابل حدس است.
از همین خانواده، «دورنگاری» به عمل ارسال تصویر سند و «برگه دورنگار» به نسخهای گفته میشود که از دستگاه دریافت شده است. در زبان اداری، گاهی خود پیام دریافتی را نیز «دورنگار» یا «نمابر» مینامند؛ مثلاً گفته میشود «دورنگار شما دریافت شد».
چطور با حروف تقاطعی به جواب قطعی برسیم؟
اگر تعداد خانهها مشخص است، ابتدا گزینههای نامتناسب را حذف کنید. سپس به حرف اول و آخر توجه کنید؛ زیرا این دو حرف معمولاً سریعتر از تقاطعها به دست میآیند. برای پاسخ پنجحرفی، الگوی «ن ـ ا ـ ر» بهروشنی به «نمابر» نزدیک است. برای پاسخ چهارحرفی، الگوی «ف ا ـ س» تقریباً فقط با «فاکس» کامل میشود.
- الگوی ۴ حرفی با شروع «ف» و پایان «س»: فاکس.
- الگوی ۵ حرفی با شروع «ن» و پایان «ر»: نمابر.
- الگوی ۳ حرفی «ف ـ س»: فکس.
- الگوی ۷ حرفی با آغاز «دور»: احتمال کمترِ دورنویس.
اگر هیچ حرف تقاطعی در دست ندارید، پاسخهای اصلی را به ترتیب عملی اینگونه اولویتبندی کنید: برای چهار خانه «فاکس»، برای پنج خانه «نمابر»، و برای سه خانه «فکس».
پاسخ نهایی مناسب برای ثبت
برای عنوان «دورنگار در جدول»، ثبت دو پاسخ فاکس، نمابر کاملاً درست و کاربردی است. این ترکیب هم رایجترین جواب وامگرفته را پوشش میدهد و هم معادل فارسی پنجحرفی را. افزودن «فکس» بهعنوان صورت سهحرفی در توضیحات مفید است، اما لازم نیست جای پاسخهای اصلی را بگیرد. «تلفکس» نیز بهتر است فقط بهعنوان گزینهای مرتبط و نه جواب هممعنیِ درجهاول معرفی شود.
نظرات
هنوز نظری ثبت نشده است
اولین نفری باشید که نظر میدهد!