برای سرنخ «به عقب برگشتن در جدول» دقیقترین پاسخ قهقرا است. این واژه هم از نظر معنی با خود سرنخ تطابق مستقیم دارد، هم پنج حرف دارد و هم در زبان فارسی بهطور شناختهشده در ترکیبهایی مانند «به قهقرا رفتن» و «سیر قهقرایی» به کار میرود.
چرا «قهقرا» پاسخ درست است؟
معنای پایه این واژه «عقب رفتن»، «پسپس رفتن» یا «بازگشت به سمت پشت سر» است. بنابراین میان عبارت راهنما و پاسخ، واسطه معنایی دور یا تعبیر کنایی پیچیدهای وجود ندارد: سرنخ از یک حرکت رو به عقب میگوید و «قهقرا» نام همان حرکت یا حالت است.
در کاربرد امروزی، این کلمه فقط برای جابهجایی جسمانی استفاده نمیشود. وقتی میگوییم یک برنامه، جامعه، اندیشه یا وضعیت «به قهقرا رفته است»، مقصود این است که به جای پیشرفت، به مرحلهای پایینتر یا نامطلوبتر برگشته است. همین گسترش معنایی باعث شده «قهقرا» در متنهای تاریخی، اجتماعی و ادبی معمولاً بار منفی داشته باشد.
- تطابق معنایی مستقیم: قهقرا یعنی بازگشت یا حرکت به عقب.
- تطابق ساختاری: واژه از پنج خانه تشکیل میشود: ق، ه، ق، ر، ا.
- تطابق کاربردی: ترکیب جاافتاده «به قهقرا رفتن» تقریباً همان عبارت سرنخ است.
املای صحیح و تلفظ واژه
املای معیار در فارسی قهقرا است؛ یعنی واژه با «ق» آغاز میشود، پس از آن «ه» میآید، دوباره «ق» نوشته میشود و در پایان «را» قرار میگیرد. تلفظ رایج آن را میتوان نزدیک به «قَهقَرا» دانست؛ هجای پایانی کشیده شنیده میشود.
در نوشتههای عربی یا برخی متون قدیمی ممکن است صورت «قهقرى» دیده شود؛ حرف پایانی آن در رسمالخط عربی «الف مقصوره» است. همچنین صورت «قهقری» در برخی کاربردهای قدیمی یا فرهنگنامهای دیده میشود. با این حال، در فارسی امروز و در جدول کلمات، صورت معمول و مورد انتظار همان قهقرا با «الف» پایانی است.
گاهی شکل تنویندار «قهقراً» نیز در متنهای متأثر از ساخت عربی دیده میشود، اما تنوین جزو خانههای جدول فارسی به شمار نمیآید. اگر پاسخ پنجخانهای باشد، حروفی که باید وارد شوند همان «ق ه ق ر ا» هستند.
بررسی گزینههای نزدیک و دلیل کنار گذاشتن آنها
سرنخ «به عقب برگشتن» چند هممعنی نزدیک دارد، اما همه آنها به یک اندازه برای این سؤال مناسب نیستند. تعداد خانهها، نوع واژه و عبارت رایج کنار آن تعیین میکند که کدام گزینه برتری دارد.
دقیقترین انتخاب؛ معنی مستقیم آن بازگشت به عقب است و ترکیب «به قهقرا رفتن» کاملاً با سرنخ جور درمیآید.
واژهای نزدیک به معنی عقبنشینی و واپس رفتن است، اما معمولاً خودِ عمل یا فرایند پسروی را بیان میکند و برای این صورت شناختهشده سرنخ، «قهقرا» طبیعیتر است.
از نظر مفهوم نزدیک است، ولی بیشتر نتیجه یا روند عقبماندن را میرساند. اگر حروف متقاطع با «ق» شروع شوند، این گزینه بلافاصله حذف میشود.
معادل روشن فارسی برای برگشت مسیر است، اما یک حرف بیشتر دارد و از نظر تعداد خانه با پاسخ پنجحرفی سازگار نیست.
اغلب بار سیاسی، اجتماعی یا فکری دارد و صرفاً «عقب رفتن» جسمانی را نمیرساند؛ ضمن اینکه ششحرفی است.
به معنای بازگشتن است، اما الزاماً جهت «عقب» یا مفهوم پسروی را در خود ندارد و از نظر تعداد حروف نیز متفاوت است.
معنی دقیقتر: عقب رفتن یا پسرفت کردن؟
«قهقرا» دو لایه کاربردی دارد. در لایه نخست، حرکت واقعی به سمت عقب را بیان میکند؛ یعنی فرد بدون پیشروی، قدمهای خود را به پشت سر میبرد. در توصیف سنتی، حتی میتواند به عقب رفتن بدون برگرداندن صورت اشاره کند. در لایه دوم، واژه استعاری میشود و از کاهش کیفیت، از دست رفتن دستاوردها یا بازگشت به وضعی نامطلوبتر خبر میدهد.
حرکت جسمانی به سمت عقب.
پیشرفت متوقف شد و وضعیت بدتر شد.
روندی که جهت آن رو به پسرفت است.
به همین دلیل، «قهقرا» همیشه دقیقاً برابر «بازگشت» نیست. هر بازگشتی منفی یا نزولی نیست؛ ممکن است کسی به خانه بازگردد، بیآنکه پسرفت کرده باشد. اما «به قهقرا رفتن» غالباً این پیام را دارد که حرکت در جهت مخالف رشد، بهبود یا پیشرفت رخ داده است.
نمونههای درست در جمله
برای آنکه نگاهش از در ورودی برداشته نشود، آرامآرام قهقرا رفت.
نادیده گرفتن آموزش، جامعه را به جای پیشرفت به قهقرا میبرد.
پس از حذف برنامهریزی، پروژه وارد سیری قهقرایی شد.
کاهش پیدرپی کیفیت را نمیتوان توقف دانست؛ این روند قهقراست.
در جملههای بالا، «قهقرا» گاهی همراه فعل «رفتن» یا «بردن» میآید و گاهی بهتنهایی نقش اسم را دارد. صفت ساختهشده از آن «قهقرایی» است؛ مانند «حرکت قهقرایی»، «روند قهقرایی» یا «سیر قهقرایی».
تفاوت «قهقرا»، «قهقرایی» و «تقهقر»
قهقرا
نام حالت یا حرکت رو به عقب است و در عبارت «به قهقرا رفتن» بسیار رایج است. برای سرنخ حاضر، همین صورت پاسخ اصلی محسوب میشود.
قهقرایی
صفت نسبی ساختهشده از «قهقرا»ست و چیزی را توصیف میکند که رو به عقب یا رو به تنزل حرکت میکند؛ مانند «روند قهقرایی». این واژه هفت حرف دارد و نمیتواند پاسخ پنجخانهای باشد.
تقهقر
اسممصدر عربی به معنی عقب رفتن، عقبنشینی یا پسرفت است. از نظر تعداد حروف با «قهقرا» برابر است، اما ساخت و کاربرد آن متفاوت است. در یک جدول بدون حروف کمکی ممکن است گزینهای قابل بررسی باشد، ولی وقتی سرنخ دقیقاً «به عقب برگشتن» است، صورت جاافتادهتر و مستقیمتر «قهقرا»ست.
چطور پاسخ را با خانههای متقاطع قطعی کنیم؟
در جدول، معنی بهتنهایی کافی نیست؛ باید پاسخ با تعداد خانهها و حروف مشترک نیز هماهنگ باشد. برای «قهقرا» انتظار یک الگوی پنجخانهای دارید که حرف اول و سوم آن «ق» است، حرف دوم «ه» و دو حرف پایانی «ر» و «ا» هستند.
- اگر خانه نخست «ق» باشد، گزینههایی مانند «پسروی» حذف میشوند.
- اگر خانه سوم «ق» باشد، احتمال «قهقرا» بسیار بالا میرود.
- اگر پایان پاسخ «را» باشد، «تقهقر» کنار میرود و «قهقرا» قطعی میشود.
- اگر جدول شش خانه دارد، باید گزینههایی مانند «عقبگرد» یا «ارتجاع» را متناسب با حروف دیگر سنجید.
این روش بهویژه زمانی مفید است که طراح جدول از راهنمایی کوتاه و چندپهلو استفاده کرده باشد. در سرنخ حاضر، هم معنی و هم ساخت پنجحرفی با «قهقرا» سازگارند.
پرسشهای رایج درباره پاسخ
«قهقرا» چند حرف دارد؟
در رسمالخط فارسی پنج حرف دارد: ق، ه، ق، ر، ا. حرکتهای کوتاه و تنوین، خانه جداگانه جدول محسوب نمیشوند.
آیا «تقهقر» هم میتواند درست باشد؟
از نظر معنایی نزدیک و پنجحرفی است، اما پاسخ معمول برای عبارت «به عقب برگشتن» قهقراست. تنها در صورتی «تقهقر» را انتخاب کنید که حروف متقاطع، بهویژه «ت» آغازین و «ر» پایانی، آن را تأیید کنند.
«قهقرا» با «عقبنشینی» چه فرقی دارد؟
عقبنشینی بیشتر یک تصمیم یا حرکت برای دور شدن از موقعیت جلوست، بهخصوص در زمینه نظامی یا رقابتی. قهقرا علاوه بر حرکت عقب، بار پسرفت و بازگشت به وضع نامطلوبتر را نیز منتقل میکند.
متضاد قهقرا چیست؟
بسته به جمله، واژههایی مانند پیشرفت، تعالی، رشد و پیشروی در نقطه مقابل آن قرار میگیرند.
نظرات
هنوز نظری ثبت نشده است
اولین نفری باشید که نظر میدهد!