در فارسی چهارم، واژه «تسلیم» معمولاً در درسها و تمرینهای مربوط به همخانواده، هممعنی و مخالف دیده میشود. برای پاسخ درست، باید بدانیم این کلمه به ریشه «سلم» مربوط است و با واژههایی مثل سلام، اسلام، سالم و مسلمان ارتباط دارد.
هم خانواده تسلیم کلاس چهارم: پاسخ مناسب میتواند سلام، اسلام، سالم، سلامت، سلیم، مسلم و مسلمان باشد. برای جواب کوتاه مدرسهای، نوشتن سلام، اسلام، مسلمان کافی و روشن است.
جواب کوتاه برای دفتر
اگر در تمرین فارسی فقط چند همخانواده خواسته شده باشد، این پاسخ مناسب است:
همخانواده تسلیم: سلام، اسلام، مسلمان، سالم
این کلمهها برای پایه چهارم آشنا هستند و در بیشتر تمرینها پذیرفته میشوند.
معنی تسلیم چیست؟
تسلیم دو کاربرد رایج دارد. گاهی یعنی شکست یا خواسته کسی را پذیرفتن و دیگر مقاومت نکردن؛ مثل «دشمن تسلیم شد». گاهی هم یعنی چیزی را تحویل دادن؛ مثل «دانشآموز دفترش را به معلم تسلیم کرد».
تسلیم شدن
یعنی مقاومت نکردن، پذیرفتن شکست یا فرمانبردار شدن.
تسلیم کردن
یعنی تحویل دادن یا واگذار کردن چیزی به کسی.
همخانواده
سلام، اسلام، سالم، مسلمان، سلیم
مخالف
مقاومت، ایستادگی، مخالفت، سرکشی
چرا این کلمهها همخانوادهاند؟
در همخانوادههای عربیریشه، معمولاً چند حرف اصلی مشترک وجود دارد. در گروه «تسلیم»، حرفهای اصلی «س، ل، م» دیده میشود. به همین دلیل کلمههایی مثل سلام، سالم، سلامت، اسلام، مسلم و مسلمان با تسلیم همخانواده به شمار میآیند.
خانواده واژه تسلیم: تسلیم ← سلام ← سالم ← سلامت ← اسلام ← مسلم ← مسلمان
البته همه این کلمهها در معنی دقیقاً یکسان نیستند؛ همخانوادهها لازم نیست هممعنی باشند. کافی است ریشه و ارتباط معنایی داشته باشند.
فهرست همخانوادههای تسلیم
برای کلاس چهارم میتوانید این کلمهها را یاد بگیرید:
نکته مهم: اگر سؤال ساده کلاس چهارم بود، پاسخ را با کلمههای آشنا بنویسید: سلام، اسلام، سالم، مسلمان. نیازی نیست کلمههای سخت و کمکاربرد را در جواب کوتاه بیاورید.
هممعنی تسلیم چیست؟
هممعنی تسلیم با توجه به جمله فرق میکند. اگر منظور «تسلیم شدن» باشد، هممعنی آن اطاعت کردن، گردن نهادن، پذیرفتن و دست برداشتن از مقاومت است. اگر منظور «تسلیم کردن» باشد، هممعنی آن تحویل دادن یا واگذار کردن است.
مخالف تسلیم چیست؟
مخالف تسلیم در بیشتر جملهها «مقاومت» یا «ایستادگی» است. وقتی کسی تسلیم نمیشود، یعنی در برابر سختی، دشمن یا خواسته نادرست مقاومت میکند.
برای امتحان: اگر سؤال «مخالف تسلیم» بود، بهترین پاسخ «مقاومت» یا «ایستادگی» است.
فرق همخانواده و هممعنی تسلیم
«سلام» و «اسلام» با تسلیم همخانوادهاند، اما هممعنی مستقیم آن نیستند. از طرف دیگر، «اطاعت» و «گردن نهادن» هممعنی تسلیم هستند، ولی همخانواده آن نیستند. این تفاوت در تمرینهای فارسی خیلی مهم است.
همخانواده
سلام، اسلام، سالم، مسلمان
هممعنی
اطاعت، پذیرش، گردن نهادن
مخالف
مقاومت، ایستادگی، مخالفت
کاربرد دوم
تسلیم کردن یعنی تحویل دادن.
مثال با کلمه تسلیم
مثال با همخانوادههای تسلیم
تمرین کوتاه کلاس چهارم
- همخانواده تسلیم را بنویس: سلام، اسلام، سالم، مسلمان.
- هممعنی تسلیم شدن را بنویس: پذیرفتن، گردن نهادن.
- مخالف تسلیم را بنویس: مقاومت یا ایستادگی.
- با تسلیم جمله بساز: او در برابر مشکل تسلیم نشد.
- با سالم جمله بساز: انسان سالم بهتر درس میخواند و بازی میکند.
اشتباه رایج
گاهی دانشآموزان «تحویل دادن» را به عنوان همخانواده تسلیم مینویسند. این پاسخ همخانواده نیست؛ بلکه در بعضی جملهها هممعنی «تسلیم کردن» است. برای همخانواده باید کلمههایی مانند سلام، اسلام، سالم و مسلمان را بنویسیم.
همچنین «مقاومت» همخانواده تسلیم نیست؛ مخالف آن است. بنابراین باید دقت کنیم سؤال دقیقاً چه چیزی میخواهد: همخانواده، هممعنی یا مخالف.
پاسخ کامل برای کلاس چهارم
تسلیم یعنی پذیرفتن، گردن نهادن یا تحویل دادن. همخانوادههای تسلیم عبارتاند از: سلام، اسلام، سالم، سلامت، مسلم و مسلمان. هممعنی آن پذیرش و اطاعت، و مخالف آن مقاومت و ایستادگی است.
جمعبندی
هم خانواده تسلیم کلاس چهارم، «سلام، اسلام، سالم، سلامت، مسلم و مسلمان» است. برای پاسخ کوتاه مدرسهای، «سلام، اسلام، مسلمان، سالم» کافی است. معنی تسلیم میتواند پذیرفتن، گردن نهادن، مقاومت نکردن یا تحویل دادن باشد. هممعنیهای آن «اطاعت، پذیرش و گردن نهادن» و مخالف آن «مقاومت و ایستادگی» هستند.